Tuyến tiền liệt là một cơ quan thuộc hệ sinh dục nam, nằm dưới bàng quang và bao quanh niệu đạo. Khi tuổi càng cao, tuyến tiền liệt có thể bị phì đại hoặc mắc các bệnh lý khác gây chèn ép đường tiểu, làm xuất hiện các triệu chứng như tiểu khó, tiểu nhiều lần, tiểu ngắt quãng, tiểu đêm hoặc bí tiểu.
Phẫu thuật tuyến tiền liệt là phương pháp điều trị giúp giải quyết tình trạng tắc nghẽn đường tiểu, cải thiện chức năng tiểu tiện và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh. Tuy nhiên, sau phẫu thuật người bệnh vẫn có nguy cơ gặp một số biến chứng như chảy máu, nhiễm khuẩn tiết niệu, bí tiểu hoặc rối loạn tiểu tiện nếu không được chăm sóc đúng cách.
Vì vậy, việc theo dõi và chăm sóc sau mổ đóng vai trò rất quan trọng, giúp người bệnh hồi phục nhanh, hạn chế biến chứng, giảm thời gian nằm viện và sớm trở lại sinh hoạt bình thường. Người bệnh cần tuân thủ hướng dẫn của nhân viên y tế về chế độ theo dõi, chăm sóc sonde tiểu, dinh dưỡng, vận động và tái khám định kỳ để đạt kết quả điều trị tốt nhất.
1️. Theo dõi tình trạng sau mổ
Sau phẫu thuật, người bệnh cần được theo dõi sát các dấu hiệu sinh tồn như mạch, huyết áp, nhiệt độ và nhịp thở để phát hiện sớm các bất thường. Trong những ngày đầu, nước tiểu có thể hơi hồng nhạt do còn lẫn ít máu, đây là hiện tượng thường gặp.
Cần báo ngay cho nhân viên y tế khi có các biểu hiện sau: Sốt trên 38°C, đau tăng nhiều vùng bụng dưới, bí tiểu, căng tức bàng quang, tiểu máu đỏ tươi hoặc có nhiều cục máu đông, nước tiểu đục hoặc có mùi hôi.
2️. Chăm sóc sonde tiểu đúng cách
Người bệnh sau mổ thường được đặt sonde tiểu để dẫn lưu nước tiểu và giúp bàng quang nghỉ ngơi. Việc chăm sóc sonde đúng cách giúp hạn chế nhiễm khuẩn tiết niệu.
– Giữ ống thông luôn thẳng, không gập hoặc xoắn
– Không kéo căng sonde
– Đặt túi nước tiểu thấp hơn bàng quang
– Không tự ý rút sonde khi chưa có chỉ định
– Vệ sinh vùng sinh dục hằng ngày sạch sẽ
3️. Dinh dưỡng sau phẫu thuật
Dinh dưỡng hợp lý giúp cơ thể hồi phục nhanh và hạn chế táo bón sau mổ.
– Uống khoảng 2–2,5 lít nước/ngày nếu không có chống chỉ định
– Ăn nhiều rau xanh, trái cây và thực phẩm giàu chất xơ
– Bổ sung thức ăn mềm, dễ tiêu hóa
– Ăn đủ chất đạm từ thịt, cá, trứng, sữa
* Hạn chế:
– Rượu bia
– Cà phê, nước ngọt có gas
– Thuốc lá
– Các món cay nóng, nhiều dầu mỡ
4️. Vận động và sinh hoạt
Người bệnh nên vận động nhẹ nhàng, đi lại từ từ theo hướng dẫn của nhân viên y tế để tăng tuần hoàn máu và hồi phục sức khỏe.
Trong khoảng 4–6 tuần đầu: Không mang vác vật nặng, không lao động gắng sức, tránh đi xe đường xa kéo dài, kiêng quan hệ tình dục theo hướng dẫn bác sĩ.
Ngoài ra cần ngủ đủ giấc, giữ tinh thần thoải mái và tái khám đúng hẹn.
5️. Dấu hiệu cần tái khám ngay
⚠️ Sau khi xuất viện, cần đến cơ sở y tế ngay nếu có:
– Sốt cao kéo dài
– Bí tiểu sau rút sonde
– Tiểu máu đỏ tươi kéo dài
– Nước tiểu đục, mùi hôi
– Đau bụng dưới tăng nhiều
Sau phẫu thuật tuyến tiền liệt, sự đồng hành của gia đình cùng việc chăm sóc đúng cách đóng vai trò rất quan trọng trong quá trình hồi phục của người bệnh. Đừng chủ quan với những dấu hiệu bất thường và hãy tái khám đúng lịch hẹn để được bác sĩ theo dõi kịp thời.
Chủ động chăm sóc hôm nay chính là nền tảng cho một cuộc sống khỏe mạnh, thoải mái, nâng cao chất lượng cuộc sống.
Tác giả bài viết: BS Hồ Bá Hưng, tổ Ngoại Yêu Cầu, Bệnh viện Ung bướu Nghệ An
Hiệu đính: BSCKII Nguyễn Văn Chương – Tổ trưởng tổ Ngoại Yêu Cầu, Bệnh viện Ung bướu Nghệ An
