Môi trường bệnh viện không chỉ là không gian khám chữa bệnh mà còn là yếu tố quyết định chất lượng điều trị và sự an toàn của người bệnh. Trong bối cảnh các bệnh truyền nhiễm mới nổi, tình trạng vi khuẩn đa kháng thuốc ngày càng gia tăng và nhu cầu chăm sóc sức khỏe chất lượng cao không ngừng được đặt ra, xây dựng mô hình Bệnh viện Xanh – Sạch – An toàn đã trở thành yêu cầu tất yếu đối với mỗi cơ sở y tế.
Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), nhiễm khuẩn bệnh viện là một trong những thách thức lớn nhất đối với hệ thống y tế toàn cầu, ảnh hưởng đến hàng triệu người bệnh mỗi năm. Tại các quốc gia đang phát triển, tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện dao động từ 5% đến 15% tổng số người bệnh nội trú, riêng tại các khoa hồi sức tích cực có thể lên tới 25% đến 30%. Tại Việt Nam, các nghiên cứu cũng cho thấy viêm phổi liên quan thở máy và nhiễm khuẩn vết mổ là những nguyên nhân hàng đầu làm gia tăng tỷ lệ biến chứng và tử vong, đồng thời kéo dài thời gian điều trị và làm tăng đáng kể chi phí y tế.
Những con số trên cho thấy bệnh viện luôn tiềm ẩn nguy cơ trở thành nguồn lây nhiễm chéo nếu công tác kiểm soát nhiễm khuẩn không được triển khai đồng bộ và hiệu quả. Vì vậy, xây dựng bệnh viện xanh, sạch, an toàn không chỉ dừng lại ở việc vệ sinh môi trường hay chỉnh trang cảnh quan mà còn là chiến lược quản lý chất lượng bệnh viện, góp phần bảo vệ người bệnh, nhân viên y tế và cộng đồng.
Nhiễm khuẩn bệnh viện gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng. Người bệnh phải kéo dài thời gian nằm viện, tăng nguy cơ biến chứng và sử dụng thêm nhiều loại thuốc, đặc biệt là kháng sinh phổ rộng hoặc thuốc điều trị chuyên sâu với chi phí cao hơn nhiều lần so với điều trị thông thường. Đồng thời, sự xuất hiện và lan rộng của các chủng vi khuẩn đa kháng thuốc cũng khiến việc điều trị trở nên khó khăn, làm giảm hiệu quả điều trị và gia tăng nguy cơ tử vong.
Để kiểm soát hiệu quả nguy cơ này, các cơ sở y tế cần triển khai đồng bộ nhiều giải pháp dựa trên bằng chứng khoa học. Hệ thống thông khí, nguồn nước và môi trường điều trị phải được kiểm soát thường xuyên; quy trình thu gom, khử khuẩn và tiệt khuẩn dụng cụ y tế cần được thực hiện khép kín, bảo đảm vô khuẩn tuyệt đối trước khi đưa vào sử dụng. Song song với đó là việc giám sát chủ động tình hình nhiễm khuẩn, theo dõi các tác nhân gây bệnh và xu hướng kháng thuốc nhằm kịp thời đưa ra các biện pháp kiểm soát cũng như sử dụng kháng sinh hợp lý.
Trong toàn bộ hệ thống kiểm soát nhiễm khuẩn, yếu tố con người luôn giữ vai trò quyết định. Hội đồng, mạng lưới và khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn là lực lượng tham mưu, xây dựng quy trình, giám sát việc thực hiện và đánh giá các nguy cơ để hỗ trợ Ban Giám đốc đưa ra những quyết sách phù hợp. Đối với nhân viên y tế, việc tuân thủ nghiêm quy trình vệ sinh tay, thực hành vô khuẩn trong khám, điều trị và chăm sóc người bệnh không chỉ là yêu cầu chuyên môn mà còn thể hiện trách nhiệm và đạo đức nghề nghiệp. Bên cạnh đó, sự hợp tác của người bệnh và người nhà trong việc giữ gìn vệ sinh chung, phân loại chất thải đúng quy định, tuân thủ hướng dẫn của bệnh viện và hạn chế tập trung đông người tại khu vực điều trị cũng góp phần quan trọng trong việc giảm nguy cơ lây nhiễm chéo.
Xây dựng Bệnh viện Xanh – Sạch – An toàn là quá trình liên tục, đòi hỏi sự đầu tư về cơ sở hạ tầng, trang thiết bị, nguồn nhân lực cùng sự tham gia tích cực của toàn thể cán bộ y tế, người bệnh và cộng đồng. Khi nguy cơ nhiễm khuẩn được kiểm soát hiệu quả, chất lượng khám chữa bệnh sẽ được nâng cao, thời gian điều trị được rút ngắn, chi phí y tế được giảm bớt và trên hết là bảo đảm sự an toàn cho người bệnh.
Một môi trường bệnh viện xanh hơn, sạch hơn và an toàn hơn không chỉ phản ánh chất lượng quản lý của một cơ sở y tế mà còn thể hiện trách nhiệm đối với sức khỏe cộng đồng. Đó chính là nền tảng để xây dựng niềm tin, nâng cao chất lượng điều trị và hướng tới một nền y tế phát triển bền vững.
Tác giả: CN Hoàng Thị Hương – PTK Kiểm soát nhiễm khuẩn
Hiệu đính: CN Hoàng Thị Hương – PTK Kiểm soát nhiễm khuẩn
