Trong chiến lược phát triển chuyên sâu lĩnh vực y học hạt nhân, Bệnh viện Ung Bướu Nghệ An đang triển khai lắp đặt và chuẩn bị đưa vào vận hành hệ thống gia tốc vòng Cyclone KIUBE 150. Đây là thiết bị trung tâm trong dây chuyền sản xuất các đồng vị phóng xạ, đóng vai trò nền tảng để triển khai và duy trì hoạt động kỹ thuật chụp cắt lớp phát xạ positron kết hợp cắt lớp vi tính (PET/CT) – một trong những phương pháp chẩn đoán hình ảnh hiện đại và có giá trị cao trong ung bướu.
Cyclone KIUBE 150 hoạt động với mức năng lượng 18 MeV, cường độ dòng tối đa 150 µA và được thiết kế với khả năng chiếu xạ đồng thời trên hai bia (dual beam). Với cấu hình này, hệ thống cho phép tối ưu hóa hiệu suất sản xuất, rút ngắn thời gian chiếu xạ và tăng sản lượng các đồng vị phóng xạ trong mỗi chu kỳ. Đặc biệt, thiết bị có khả năng sản xuất các đồng vị thường dùng trong y học hạt nhân như Fluor-18 (¹⁸F) – thành phần chính để tổng hợp dược chất phóng xạ FDG sử dụng phổ biến trong chụp PET/CT, cùng một số đồng vị khác phục vụ nghiên cứu và ứng dụng lâm sàng.
Việc chủ động sản xuất thuốc phóng xạ tại chỗ có ý nghĩa quan trọng trong thực hành lâm sàng. Các dược chất phóng xạ, đặc biệt là ¹⁸F-FDG, có thời gian bán rã ngắn nên yêu cầu quy trình sản xuất, kiểm định chất lượng và vận chuyển phải được thực hiện trong thời gian rất hạn chế. Khi hệ thống Cyclone KIUBE 150 đi vào hoạt động, bệnh viện sẽ giảm phụ thuộc vào nguồn cung từ các trung tâm lớn, đảm bảo tính kịp thời trong chẩn đoán, hạn chế tình trạng gián đoạn dịch vụ và rút ngắn thời gian chờ đợi của người bệnh.
Song song với hệ thống gia tốc vòng, quy trình sản xuất thuốc phóng xạ tại bệnh viện được xây dựng theo mô hình khép kín, bao gồm các công đoạn: chiếu xạ tạo đồng vị, tổng hợp dược chất phóng xạ, kiểm định chất lượng (QC) và phân phối đến khu vực chụp PET/CT. Tất cả các bước đều được kiểm soát chặt chẽ theo tiêu chuẩn an toàn bức xạ và các quy định chuyên ngành trong lĩnh vực y học hạt nhân, nhằm đảm bảo chất lượng dược chất và an toàn cho người bệnh cũng như nhân viên y tế.
Hiện nay, giai đoạn 1 của dự án đang được triển khai theo đúng tiến độ, bao gồm các hạng mục chính như lắp đặt hệ thống Cyclotron, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật, hệ thống che chắn bức xạ, hệ thống thông khí – lọc khí chuyên dụng và các thiết bị phụ trợ liên quan. Công tác kiểm tra, hiệu chỉnh thiết bị, đánh giá an toàn bức xạ, cũng như chuẩn bị các điều kiện vận hành thử đang được thực hiện đồng bộ. Đội ngũ cán bộ kỹ thuật, bác sĩ và kỹ sư y sinh cũng được đào tạo chuyên sâu nhằm sẵn sàng tiếp nhận, vận hành và khai thác hiệu quả hệ thống.
Khi đi vào hoạt động, Cyclone KIUBE 150 không chỉ đáp ứng nhu cầu sử dụng nội viện mà còn mở rộng khả năng cung ứng thuốc phóng xạ cho các cơ sở y tế trong khu vực Bắc Trung Bộ như Thanh Hóa, Hà Tĩnh, Quảng Trị và các địa phương lân cận. Điều này góp phần nâng cao khả năng tiếp cận kỹ thuật PET/CT cho người bệnh trong khu vực, giảm áp lực chuyển tuyến và hỗ trợ công tác chẩn đoán, theo dõi điều trị ung thư một cách kịp thời, chính xác.
Việc đầu tư và triển khai hệ thống Cyclone KIUBE 150 là bước tiến quan trọng trong lộ trình phát triển chuyên môn của Bệnh viện Ung Bướu Nghệ An. Hệ thống không chỉ nâng cao năng lực sản xuất thuốc phóng xạ mà còn tạo nền tảng vững chắc để mở rộng các kỹ thuật tiên tiến trong y học hạt nhân, hướng tới mục tiêu xây dựng bệnh viện trở thành trung tâm ung bướu tuyến cuối của khu vực Bắc Trung Bộ, đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu chăm sóc và điều trị cho người bệnh ung thư.
