Xạ trị là một trong những phương pháp điều trị quan trọng đối với nhiều bệnh lý ung thư vùng đầu – cổ. Tuy nhiên, trước khi bước vào những buổi xạ trị đầu tiên, không ít người bệnh và gia đình vẫn mang trong mình nhiều băn khoăn: Xạ trị có đau không? Có ảnh hưởng gì đến sức khỏe không? Cần chuẩn bị những gì trước khi điều trị?
Thực tế cho thấy, khi người bệnh được chuẩn bị đầy đủ về kiến thức và tâm lý, hiểu rõ quy trình điều trị và những điều cần lưu ý, quá trình xạ trị thường diễn ra nhẹ nhàng, thuận lợi và hiệu quả hơn rất nhiều. Sự chủ động của người bệnh không chỉ giúp giảm bớt lo lắng mà còn góp phần quan trọng vào kết quả điều trị. Hãy cùng tìm hiểu về 6 điều quan trọng người bệnh nên biết trước khi bắt đầu xạ trị vùng đầu cổ.
1. Xạ trị là phương pháp điều trị an toàn và không gây đau trong khi chiếu xạ
Trong quá trình xạ trị, người bệnh chỉ cần nằm yên trên bàn máy theo hướng dẫn của kỹ thuật viên. Máy xạ trị sẽ phát ra tia bức xạ chính xác vào vùng điều trị để tiêu diệt tế bào ung thư. Quá trình này không gây đau và thường chỉ kéo dài vài phút cho mỗi lần chiếu xạ.
2. Chăm sóc răng miệng rất quan trọng
Xạ trị vùng đầu cổ có thể gây khô miệng hoặc viêm niêm mạc miệng trong quá trình điều trị. Vì vậy, người bệnh cần:
– Vệ sinh răng miệng sạch sẽ mỗi ngày
– Súc miệng bằng dung dịch theo hướng dẫn của nhân viên y tế
– Khám răng trước khi bắt đầu điều trị nếu cần
Việc chăm sóc răng miệng tốt sẽ giúp giảm đáng kể các khó chịu trong quá trình xạ trị.
3. Bảo vệ và chăm sóc da vùng chiếu xạ
Da vùng đầu cổ có thể trở nên khô, đỏ hoặc nhạy cảm hơn trong quá trình xạ trị.
Người bệnh nên:
– Giữ da sạch và khô
– Tránh chà xát mạnh lên vùng da chiếu xạ
– Sử dụng kem dưỡng ẩm theo hướng dẫn của nhân viên y tế
– Không tự ý bôi thuốc hoặc sử dụng các sản phẩm chưa được tư vấn
4. Duy trì dinh dưỡng đầy đủ
Một số người bệnh có thể gặp biểu hiện khó nuốt, đau họng hoặc chán ăn trong quá trình điều trị. Tuy nhiên, cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng đủ chất: Bao gồm chất đạm (các loại thịt cá trứng sữa và một số ở thực phẩm thực vật như các hạt đậu đỗ), chất béo (dầu mỡ, cá béo, …), tinh bột (gạo ngô khoai sắn...), vitamin và chất khoáng (rau xanh quả chín). Bên cạnh đó, cần ưu tiên thức ăn mềm, dễ nuốt, giàu dinh dưỡng và chia nhỏ bữa ăn trong ngày.
Hãy đảm bảo một chế độ dinh dưỡng đầy đủ để giúp cơ thể tăng sức đề kháng và hồi phục tốt hơn. Duy trì thể trạng tốt để hoàn thành liệu trình xạ trị.
5. Tuân thủ đúng lịch điều trị
Xạ trị thường được thực hiện liên tục theo phác đồ trong nhiều ngày hoặc nhiều tuần. Bệnh nhân hãy tuân thủ đúng quy trình xạ trị theo hướng dẫn của bác sĩ bởi việc bỏ dở hoặc gián đoạn điều trị có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của toàn bộ quá trình điều trị.
6. Tìm kiếm sự kết nối
Người bệnh cần cởi mở chia sẻ để không rơi vào tâm lý đơn độc trong hành trình điều trị. Đội ngũ bác sĩ, điều dưỡng và kỹ thuật viên, luôn sẵn sàng lắng nghe, hỗ trợ và chăm sóc người bệnh trong suốt quá trình xạ trị. Vì vậy đừng ngần ngại mà hãy chủ động kết nối vói họ. Sự hợp tác giữa người bệnh – gia đình – nhân viên y tế chính là chìa khóa giúp hành trình điều trị trở nên nhẹ nhàng và hiệu quả hơn.
Hãy chia sẻ bài viết này để lan tỏa thông tin hữu ích đến nhiều người bệnh và gia đình đang cần. Một sự chia sẻ của bạn có thể giúp ai đó bớt đi lo lắng và thêm niềm tin trong hành trình điều trị.
Tác giả bài viết: ĐD CKI Nguyễn Hữu Quế – Điều dưỡng trưởng Khoa Xạ I, Bệnh viện Ung bướu Nghệ An
Hiệu đính: ThS.BS. Nguyễn Văn Việt – Trưởng Khoa Xạ I, Bệnh viện Ung bướu Nghệ An.
